Đạo Hiếu


Trần Bình An

Chia sẻ Tin Mừng CN 4 TN NA 2017, Mồng Hai Tết Đinh Dậu, (Mt 15, 1-6)

Báo chí địa phương đưa tin vụ việc trên xảy ra ở tỉnh Quảng Tây. Theo đó, bà cụ họ Yang bị nhốt trong một căn phòng rộng vỏn vẹn 10 m vuông và phải ngủ trên một băng ghế gỗ, trích bài viết của tờ Southern Morning Post (SMP) hôm 12/1/2017. Tình cảnh của bà Yang được một phụ nữ địa phương công bố trên mạng xã hội với những hình ảnh quay cảnh bà ngồi đằng sau song sắt của cánh cửa. "Sao các người có thể để bà ấy sống ở đây và không cho bà ấy ăn?" người phụ nữ hỏi những người nhốt bà Yang.

Đoạn clip trên nhanh chóng đạt hơn 1,8 triệu lượt xem sau khi được đăng tải lên mạng vào ngày 6/1/2017. Nhiều người dùng mạng đã bày tỏ sự phẫn nộ trên các trang mạng xã hội Trung Quốc, gọi con trai và con dâu của bà Yang là "cầm thú", "cặn bã" và kêu gọi "trừng phạt" hai người này. Sự giận dữ càng tăng thêm sau khi tờ SMP tiếp tục đăng tải các bức ảnh về thân hình suy dinh dưỡng nặng của bà Yang trong quá trình kiểm tra sức khỏe. Theo thông tin của tờ báo này, hiện tại bệnh viện địa phương đang chăm sóc bà cụ trong khi người dân địa phương ra tay giúp đỡ bằng cách cung cấp chăn ga gối đệm và quần áo.

Tuy nhiên, tờ SMP dẫn lời con trai của bà Yang, anh Wu, cho biết bà tình nguyện dọn vào sống trong lồng vì sợ tình trạng tiểu tiện không tự chủ của mình "đem lại gánh nặng cho con cái và khiến căn nhà có mùi hôi". Cảnh sát cho biết Wu và vợ anh này bị tình nghi ngược đãi mẹ, nhưng nếu bà Yang là người tự nguyện, họ có thể sẽ không phải đối mặt với các cáo buộc.

Trường hợp của bà Yang không phải câu chuyện đầu tiên khiến nhiều người giận dữ. Vào năm 2014, một bà cụ 90 tuổi khác ở tỉnh Hà Nam đã qua đời vì phải chịu đựng tình cảnh tương tự.

Những tháng gần đây, các câu chuyện như trên đã báo động tình trạng bỏ bê cha mẹ lớn tuổi của một bộ phận người Trung Quốc và tạo ra các cuộc tranh luận trên mạng xã hội. Vào tháng 11-2016, hàng ngàn cư dân mạng bày tỏ sự phẫn nộ trước một đoạn clip quay ở tỉnh Hà Nam, cho thấy một người đàn ông 62 tuổi, nhặt rác và ăn thức ăn thừa ở nhà hàng để không phải làm gánh nặng cho con gái.

Cũng trong tháng này, câu chuyện về một cụ bà 70 tuổi ở tỉnh Tế Nam phải đi bán rau củ xuyên đêm trên lề đường để giúp con trai mua nhà khiến nhiều người băn khoăn. Một người dùng mạng cho biết sự việc này cho thấy "xã hội đã trở nên quái đản như thế nào." (Bảo Hạnh, Con nhốt mẹ già 92 tuổi trong chuồng heo gây phẫn nộ, theo BBC)

Chủ nghĩa duy vật và xu hướng hưởng thụ, thực dụng, tục hoá đã xói mòn, quên lãng và từ chối đạo hiếu, vốn từ lâu rất thịnh hành trong những quốc gia Đông Á. Không riêng ở Trung quốc, mà ngay tại đất Việt cũng nhan nhản con cái bất hiếu, bất kính các đấng sinh thành. Trong Tin Mừng Chúa Nhật hôm nay, Đức Giêsu nhấn mạnh bổn phận báo hiếu, tôn kính ông bà, cha mẹ.

Phúc thay người hiếu đễ

Trong sách Xuất Hành, Lời Chúa ân cần răn dạy: “Ngươi hãy thờ cha kính mẹ, để được sống lâu trên đất, mà Đức Chúa, Thiên Chúa của ngươi ban cho người.” (Xh 20, 12) Còn trong sách Đệ Nhị Luật, Lời Chúa nhắn nhủ còn tha thiết hơn nữa: “Ngươi hãy thờ cha kính mẹ, như Đức Chúa, Thiên Chúa của ngươi, đã truyền cho ngươi, để được sống lâu và để được hạnh phúc trên đất, mà Đức Chúa, Thiên Chúa ngươi, ban cho ngươi.” (Đnl 5, 16)

Thánh Phaolô cũng không quên khuyên nhủ phận làm con: “Kẻ làm con, hãy vâng lời cha mẹ theo tinh thần của Chúa, vì đó là điều phải đạo. Hãy tôn kính cha mẹ. Đó là điều răn thứ nhất có kèm theo lời hứa: để ngươi được hạnh phúc và hưởng thọ trên mặt đất này” (Eph 6, 1-3).

Với dân Việt, đạo hiếu đã thấm đậm vào tâm hồn dân tộc, phản ảnh qua ca dao, tục ngữ, nay vẫn còn truyền tụng dân gian. Hiếu thảo với cha mẹ, ông bà, tổ tiên trước hết là biết ơn, cảm tạ, ghi lòng tạc dạ công lao vất vả sinh thành, dưỡng dục nên người.

Công cha như núi ngất trời,

Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển đông.

Núi cao biển rộng mênh-mông,

Cù-lao chín chữ, ghi lòng con ơi!

Sách Huấn Ca dạy con cái phải chu đáo hiếu thảo với cha mẹ già: “Con ơi, hãy săn sóc cha mẹ con khi người đến tuổi già; bao lâu người còn sống, chớ làm người buồn tủi. Người có lú lẫn con cũng phải cảm thông, đừng cậy mình sung sức mà khinh dể người” (Hc 3, 12-14).

Mẹ già đầu bạc như tơ,

Lưng đau con đỡ, mắt mờ con nuôi.

Dẫu khó khăn, nghèo túng, vì chữ hiếu, con cái vẫn phải tận tuỵ hy sinh, chẳng để cha mẹ phải chịu cùng cực thiếu ăn, thiếu mặc.

Đói lòng ăn hột chà-là,

Để cơm nuôi mẹ, mẹ già yếu răng.

Đói lòng ăn trái ổi non,

Nhịn cơm nuôi mẹ, cho tròn nghĩa xưa.

Hiếu thảo còn là kính thờ ông bà, cha mẹ đã khuất núi, không chỉ nhang hoa đèn nến, mà bằng chính những lời cầu nguyện tha thiết, xin Chúa cho các ngài hưởng phúc viên mãn. Cũng như nguyện các ngài phù giúp con cái đang còn bấp bênh trong đời.

Đêm đêm thắp ngọn đèn trời,

Cầu cho cha mẹ sống đời với con

 

Khốn thay kẻ bất hiếu

Dựa trên Lề Luật, Đức Giêsu phán: “Ngươi hãy thờ cha kính mẹ; kẻ nào nguyền rủa cha mẹ, thì phải bị xử tử.” (Mt 15, 4) Từ xa xưa, sách Xuất Hành đã quy định rõ ràng án phạt tử hình nghiêm nhặt, dành cho kẻ bất hiếu, xúc phạm thô bạo danh dự, phẩm giá, hay thân thể cha mẹ: “Ai đánh cha mẹ thì phải bị giết chết… Kẻ nào nguyền rủa cha hoặc mẹ, thì phải bị giết chết.” (Xh 21, 15-17;  Lv 20, 9)

Với đạo hiếu, dân Việt thường vẫn tin vào luật nhân quả nhãn tiền, rất sòng phẳng, hợp tình, hợp lý, khi hành xử, phụng dưỡng, báo đáp cha mẹ như thế nào. “Sóng trước đổ đâu, sóng sau đổ đấy!”

“Nếu mình hiếu với mẹ cha,

Chắc con mình cũng hiếu với ta khác gì?

Nếu mình ăn ở vô nghì,

Đừng mong con hiếu làm gì, uổng công?”

 

Tóm lại, hiếu thảo là luật Chúa dạy con người phải yêu mến, vâng phục và có trách nhiệm với cha mẹ về vật chất lẫn tinh thần. (GLHTCG) Vì tình hiền phụ của Thiên Chúa là nguồn mạch của tình hiền phụ nơi con người (Ep 3, 14), nên lòng hiếu thảo của Kitô hữu bắt nguồn từ lòng tôn thờ Thiên Chúa, Đấng là Cha của mọi người. (Từ Điển Công Giáo)

Tột cùng Thiện, không gì hơn hiếu,

Tột cùng Ác, không gì hơn bất hiếu.

“Khi con còn trẻ, con đi nơi con muốn, nhưng khi trưởng thành, người khác sẽ cầm tay con, nhiều người khác, nhiều bàn tay nhỏ sẽ níu lấy và lôi kéo con đến nơi con không muốn, nơi mà không bao giờ con dám đến, nơi mà không bao giờ con tin rằng con có sức đến... nhưng tình yêu có thể bắt buộc con làm tất cả!” (Đường Hy Vọng, số 465)

Lạy Chúa Giêsu, xin dạy chúng con luôn biết hiếu đễ, phụng dưỡng và kính nhớ với các đấng sinh thành, vì các ngài đã hiệp lực cùng Chúa sinh dưỡng, để chúng con được hạnh phúc và hưởng thọ ngay trên mặt đất này.

Khấn xin Mẹ cầu bầu cho chúng con biết báo đáp công ơn cha mẹ, ông bà, cho xứng đáng, để chúng con cũng được Chúa thương chúc phúc lành. Amen.

AM. Trần Bình An

Tâm tình gia trưởng

Đôi lời cảm ơn sau Khóa Nazareth 14

Đôi lời cảm ơn của Gia Trưởng Lê Mừng - Marie Lan sau thành công của Khóa Nazareth 14.

Suy tư dòng đời

  • Luật nhân quả
    Vào một đêm muộn đầu xuân, mọi người đều đã ngủ say, có một đôi vợ chồng tuổi đã cao bước vào một khách sạn, đáng buồn thay kh...
[về đầu trang]